Trong quá trình làm hoa sầu riêng, nhiều nhà vườn thường tập trung rất nhiều vào dinh dưỡng, nước tưới, kỹ thuật xử lý mầm mà vô tình bỏ qua một yếu tố tưởng chừng đơn giản nhưng lại ảnh hưởng rất lớn đến khả năng phân hóa mầm hoa, đó là tình trạng rong rêu bám trên thân, cành và nhánh cây.
Thực tế tại vườn cho thấy, có không ít trường hợp cây sầu riêng nhìn bên ngoài vẫn xanh, lá dày, sinh trưởng ổn định, nhưng khi bước vào giai đoạn tạo mầm thì mắt cua nhú yếu, không đều, thậm chí bị đen, chai đầu mầm. Đặc biệt trong những năm thời tiết mưa nhiều, ẩm độ cao kéo dài, tình trạng này xuất hiện phổ biến hơn và gây không ít khó khăn cho nhà vườn trong quá trình xử lý ra hoa.
Một trong những nguyên nhân thường gặp, nhưng lại rất dễ bị bỏ sót, chính là rong rêu bám dày trên thân cành mà không được xử lý đúng thời điểm. Rong rêu không chỉ đơn thuần là lớp bám bên ngoài vỏ cây, mà còn tác động trực tiếp đến môi trường sinh lý của thân cành và mắt cua – nơi quyết định mầm hoa có hình thành hay không.
Trong bài viết này, Thiên Nông 689 xin cùng quý nhà vườn phân tích rõ hơn vai trò của việc tẩy rong rêu đối với quá trình tạo mầm sầu riêng, từ đó giúp nhà vườn hiểu đúng bản chất vấn đề và chủ động hơn trong khâu chuẩn bị cây trước giai đoạn làm hoa.
GIAI ĐOẠN TẠO MẦM – THỜI ĐIỂM NHẠY CẢM NHẤT CỦA THÂN VÀ MẮT CUA
Giai đoạn tạo mầm là thời điểm cây sầu riêng bắt đầu chuyển từ sinh trưởng dinh dưỡng sang sinh trưởng sinh sản. Ở giai đoạn này, các mắt ngủ trên thân và cành chính bắt đầu được “đánh thức”.
Khác với giai đoạn nuôi đọt, khi cây ưu tiên kéo chồi, bung lá, thì ở giai đoạn tạo mầm, cây cần bước vào trạng thái sinh lý tương đối ổn định: sinh trưởng chậm lại, tích lũy năng lượng và hạn chế các kích thích từ bên ngoài.
Chính vì vậy, mọi yếu tố tác động lên thân cành trong giai đoạn này đều ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả tạo mầm, trong đó có cả những yếu tố tưởng chừng rất nhỏ như độ ẩm bề mặt thân cây, môi trường vi sinh trên vỏ và tình trạng rong rêu bám lâu ngày.
RONG RÊU – “LỚP ÁO ẨM” BAO PHỦ THÂN CÀNH VÀ MẮT CUA
Về bản chất, rong rêu phát triển mạnh trong điều kiện ẩm độ cao, ánh sáng yếu và bề mặt vỏ cây luôn ướt. Khi rong rêu bám dày trên thân và cành sầu riêng, nó tạo thành một lớp phủ giữ ẩm liên tục, khiến bề mặt vỏ cây khó khô hoàn toàn, nhất là sau mưa hoặc tưới.
Ở giai đoạn sinh trưởng bình thường, lớp rong rêu này có thể chưa gây tác hại rõ rệt. Tuy nhiên, khi cây bước vào giai đoạn tạo mầm, sự tồn tại của lớp rong rêu lại trở thành một yếu tố bất lợi rõ ràng.
Thứ nhất, rong rêu giữ ẩm kéo dài trên bề mặt thân cành. Điều này tạo môi trường rất thuận lợi cho các loại nấm bệnh phát triển và lưu trú, đặc biệt là các nhóm nấm gây đen mắt cua, chai mầm, nấm hồng, bồ hóng. Khi mắt cua mới nhú, mô còn non và rất nhạy cảm, chỉ cần ẩm độ cao kéo dài là đã đủ điều kiện để nấm bệnh xâm nhập và gây hại.
Thứ hai, rong rêu che phủ bề mặt vỏ cây, làm giảm khả năng trao đổi khí của thân cành. Dù không quang hợp mạnh như lá, nhưng thân và cành vẫn có hoạt động hô hấp và trao đổi khí nhất định. Khi bề mặt bị che kín, quá trình này bị cản trở, khiến mô bên trong hoạt động kém linh hoạt, ảnh hưởng đến sự phát triển của mắt cua.
Thứ ba, rong rêu làm cho thân cành luôn trong trạng thái “ẩm – mát – thiếu ánh sáng”. Đây là điều kiện hoàn toàn không thuận lợi cho quá trình phân hóa mầm hoa, vốn cần sự khô ráo tương đối và trạng thái sinh lý ổn định để diễn ra hiệu quả.
VÌ SAO MẮT CUA DỄ BỊ ĐEN, CHAI KHI CÓ RONG RÊU?
Nhiều nhà vườn gặp tình trạng mắt cua vừa nhú thì bị đen đầu, chai lại, không phát triển tiếp. Quan sát kỹ thường thấy những cây này có điểm chung là thân cành bám rong rêu rất dày, nhất là ở những vị trí cành thấp, cành trong tán.
Khi mắt cua mới nhú, mô non còn rất yếu, khả năng chống chịu với nấm bệnh gần như chưa có. Nếu bề mặt thân cành xung quanh mắt cua luôn ẩm do rong rêu giữ nước, cộng thêm mưa hoặc sương đêm, thì nguy cơ nấm tấn công là rất cao. Một khi mô mắt cua bị tổn thương, cây sẽ phản xạ bằng cách “đóng” mầm lại, khiến mầm bị chai hoặc chết hẳn.
Điều đáng nói là hiện tượng này thường không xảy ra đồng loạt trên toàn cây, mà chỉ xuất hiện ở những cành có rong rêu nhiều, khiến nhà vườn dễ lầm tưởng là do thời tiết hoặc do giống, trong khi nguyên nhân gốc lại nằm ở tình trạng thân cành không được làm sạch trước khi tạo mầm.
TẨY RONG RÊU – KHÔNG CHỈ LÀ LÀM SẠCH, MÀ LÀ ỔN ĐỊNH SINH LÝ CÂY
Tẩy rong rêu đúng cách trước giai đoạn tạo mầm giúp cây sầu riêng đạt được nhiều lợi ích quan trọng về mặt sinh lý.
Trước hết, việc loại bỏ lớp rong rêu giúp bề mặt thân cành khô ráo, thông thoáng hơn, giảm đáng kể áp lực nấm bệnh trong giai đoạn nhạy cảm. Khi môi trường bề mặt ổn định, mắt cua có điều kiện thuận lợi để phát triển liên tục, hạn chế hiện tượng đen, chai mầm.
Bên cạnh đó, thân cành sạch sẽ giúp quá trình trao đổi khí diễn ra tốt hơn, mô bên trong hoạt động linh hoạt hơn, góp phần tạo điều kiện cho quá trình phân hóa mầm hoa diễn ra ổn định.
Quan trọng hơn, tẩy rong rêu sớm còn giúp cây “dọn đường” về mặt sinh lý, tránh những tác động bất lợi xảy ra đúng thời điểm mắt cua bắt đầu nhú – giai đoạn mà cây rất khó tự điều chỉnh nếu gặp sự cố.
THỜI ĐIỂM TẨY RONG – YẾU TỐ QUYẾT ĐỊNH HIỆU QUẢ
Một sai lầm thường gặp là tẩy rong rêu quá sát thời điểm xử lý tạo mầm, thậm chí có vườn vừa tẩy rong xong đã tiến hành các biện pháp làm hoa. Điều này dễ khiến cây bị sốc, chưa kịp ổn định thì đã bước vào giai đoạn phân hóa mầm, làm giảm hiệu quả chung.
Thực tế cho thấy, tẩy rong rêu nên thực hiện trước giai đoạn làm mầm khoảng một cơi lá, hoặc có thể tiến hành tẩy rong sau khi đã thu trái đợt trước để cây có đủ thời gian hồi phục, tái lập trạng thái sinh lý ổn định. Khi đó, thân cành đã khô ráo, sạch sẽ, áp lực nấm bệnh giảm rõ rệt, tạo nền tảng thuận lợi cho giai đoạn tạo mầm tiếp theo.
Ngoài ra, thời điểm phun trong ngày cũng rất quan trọng. Nên thực hiện vào sáng sớm hoặc chiều mát, tránh lúc nắng gắt để hạn chế hiện tượng cháy mô và giúp dung dịch phát huy hiệu quả tốt hơn.
PHƯƠNG PHÁP TẨY RONG RÊU ĐƯỢC ÁP DỤNG THỰC TẾ
Trong thực tế, để việc tẩy rong rêu đạt hiệu quả cao và an toàn cho cây, cần sử dụng các sản phẩm có khả năng làm sạch bề mặt thân cành, tăng khả năng thấm sâu và đồng thời kiểm soát mầm bệnh khu trú.
Giải pháp thường được áp dụng là kết hợp tăng lực thấm sâu với các sản phẩm xử lý bệnh, pha với lượng nước phù hợp và phun ướt đều toàn bộ thân, cành, nhánh và hai mặt lá. Việc phun cần thực hiện kỹ, tránh phun lướt, để dung dịch tiếp xúc trực tiếp với lớp rong rêu bám lâu ngày.
Sau khi phun, rong rêu sẽ dần khô, bong tróc, giúp thân cành thông thoáng hơn rõ rệt chỉ sau thời gian ngắn.
Bộ sản phẩm nhà vườn có thể tham khảo sử dụng
- 2 gói Trị Bệnh
- 1 chai Sạch Bệnh
- 1 chai Tăng Lực Thấm Sâu

Bộ sản phẩm tạo công thức kép:
- sát khuẩn – diệt rêu, nấm trên thân
- hạn chế tối đa tái bám rêu
- bảo vệ mô vỏ chuẩn bị làm mầm
cách pha – cách phun
- Pha toàn bộ hỗn hợp vào 200-300 lít nước.
- Phun ướt đẫm bề mặt thân – cành – nhánh – hai mặt lá.
- Phun kỹ khu vực:
- thân chính
- cành cấp 1, cấp 2
- chỗ rêu bám dày
- mặt dưới cành ít nắng
CHĂM SÓC SAU TẨY RONG – BƯỚC ĐỆM CHO GIAI ĐOẠN TẠO MẦM
Sau khi tẩy rong, cây sầu riêng cần được chăm sóc nhẹ nhàng để nhanh chóng ổn định. Giai đoạn này không nên kích thích sinh trưởng mạnh, mà tập trung vào việc duy trì cân bằng dinh dưỡng, tăng sức đề kháng và giữ cây ở trạng thái “yên”.
Việc bổ sung lân, kali và các chế phẩm sinh học giúp cây hồi phục tốt, đồng thời hỗ trợ quá trình tích lũy năng lượng cho giai đoạn phân hóa mầm hoa sắp tới.
Quan trọng nhất là theo dõi phản ứng của cây sau tẩy rong. Nếu phát hiện dấu hiệu nấm bệnh hoặc suy cây, cần xử lý kịp thời để tránh ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình làm hoa.
Tẩy rong rêu trên sầu riêng trước khi bước vào giai đoạn tạo mầm không phải là công việc mang tính hình thức, mà là một bước chuẩn bị quan trọng về mặt sinh lý cây. Rong rêu nếu không được xử lý đúng cách sẽ tạo môi trường bất lợi cho mắt cua, gia tăng áp lực nấm bệnh và làm gián đoạn quá trình phân hóa mầm hoa.
Hiểu đúng bản chất vấn đề sẽ giúp nhà vườn chủ động hơn trong việc canh thời điểm tẩy rong, kết hợp chăm sóc hợp lý để cây sầu riêng thật sự sẵn sàng bước vào giai đoạn sinh trưởng sinh sản.
Bên cạnh việc tẩy rong rêu, quá trình tạo mầm sầu riêng còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác như bộ lá, dinh dưỡng, nước tưới, thời tiết và tình trạng sinh trưởng thực tế của từng vườn. Mỗi vườn là một điều kiện khác nhau, không nên áp dụng máy móc một công thức chung.
Quý nhà vườn có thể liên hệ hệ thống Thiên Nông 689 để được tư vấn cụ thể, sát với tình trạng vườn mình, từ đó xây dựng giải pháp tạo mầm và làm hoa hiệu quả, ổn định và bền cây hơn về lâu dài.
Rong rêu tưởng chừng vô hại nhưng lại là kẻ âm thầm cản trở sự phát triển của mầm hoa sầu riêng.
Việc tẩy rong rêu đúng thời điểm, đúng phương pháp không chỉ giúp cây sạch bệnh mà còn là điều kiện bắt buộc để chuẩn bị cho một mùa bông thành công.
Thiên Nông 689 xin gửi lời cảm ơn chân thành đến quý bà con đã luôn tin tưởng và đồng hành trong suốt thời gian qua.
Mỗi vườn cây đều có điều kiện đất đai, thời tiết và cách chăm sóc khác nhau, vì vậy để đạt hiệu quả cao nhất, bà con nên liên hệ trực tiếp với đội ngũ kỹ thuật Thiên Nông 689 để được hướng dẫn cụ thể, đúng tình trạng của vườn mình.
THIÊN NÔNG 689 HỖ TRỢ KỸ THUẬT MIỄN PHÍ TOÀN QUỐC
Mọi thắc mắc, bà con vui lòng liên hệ:
0785.888.689
YouTube: THIÊN NÔNG 689
Email: kythuatthiennong689@gmail.com
Tiktok: @ctycpxnkthiennong689
THIÊN NÔNG 689 TẬN TÂM – CHẤT LƯỢNG

