Trong canh tác sầu riêng, nhà vườn thường quan tâm nhiều đến giống cây, phân bón, nước tưới và phòng trừ sâu bệnh. Tuy nhiên, có một yếu tố ngay từ thời điểm xuống giống nếu thực hiện không đúng có thể ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe cây, đó là độ sâu khi trồng và vị trí của cổ rễ.
Nhiều người nghĩ rằng trồng cây sâu một chút sẽ giúp cây đứng vững, bộ rễ nằm sâu trong đất và ít bị ảnh hưởng bởi thời tiết. Nhưng đối với sầu riêng, đây không hẳn là cách làm phù hợp. Nếu bầu cây bị đặt quá sâu hoặc sau một thời gian đất được vun cao phủ lên phần cổ rễ, khu vực quanh gốc có thể trở nên bí, giữ ẩm lâu và thiếu thông thoáng. Khi gặp mưa kéo dài hoặc tưới nước nhiều, tình trạng này càng dễ trở nên nghiêm trọng.
Đặc biệt, sầu riêng là loại cây có hệ thống rễ khá nhạy cảm với tình trạng đất úng. Vì vậy, việc trồng đúng độ sâu ngay từ đầu không chỉ giúp cây phát triển bộ rễ tốt mà còn góp phần hạn chế những vấn đề phát sinh ở vùng gốc và cổ rễ về sau.mầm. Hôm nay, mời quý nhà vườn cùng Thiên Nông 689 tìm hiểu kỹ hơn về vấn đề này nhé.
TRỒNG SẦU RIÊNG QUÁ SÂU CÓ THỂ ẢNH HƯỞNG ĐẾN BỘ RỄ NHƯ THẾ NÀO?
Bộ rễ của cây không chỉ cần nước và chất dinh dưỡng mà còn cần oxy để hô hấp. Trong điều kiện đất thông thoáng, giữa các hạt đất luôn có những khoảng trống chứa không khí, giúp rễ trao đổi khí và duy trì hoạt động bình thường.
Khi cây được trồng quá sâu, phần cổ rễ bị đất phủ lên hoặc đất quanh gốc liên tục được vun cao, vùng tiếp giáp giữa thân và rễ có thể bị giữ ẩm lâu hơn. Nếu đất lại có kết cấu nặng, thoát nước chậm thì lượng oxy trong vùng rễ càng dễ giảm.
Khi bộ rễ phải sống trong môi trường quá ẩm và thiếu oxy trong thời gian dài, khả năng sinh trưởng của rễ có thể bị ảnh hưởng. Rễ non khó phát triển, khả năng hấp thu nước và dinh dưỡng giảm, từ đó cây phía trên cũng bắt đầu xuất hiện những biểu hiện bất thường.
Nhà vườn có thể thấy cây chậm phát triển, lá không xanh tốt, đọt ra yếu hoặc cây phục hồi chậm sau những giai đoạn mang trái. Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, vùng rễ và cổ rễ có thể bị tổn thương, tạo điều kiện cho các tác nhân gây bệnh phát triển.
Vì vậy, khi thấy cây sinh trưởng kém, không nên chỉ nhìn lên tán cây rồi nghĩ ngay đến thiếu phân. Đôi khi vấn đề lại bắt đầu từ chính vùng đất ngay dưới gốc cây.
VÙNG CỔ RỄ BỊ VÙI SÂU DỄ GIỮ ẨM VÀ TẠO MÔI TRƯỜNG BẤT LỢI
Cổ rễ là khu vực chuyển tiếp giữa thân và hệ thống rễ, vì vậy đây là vị trí cần được giữ tương đối thông thoáng.
Nếu đất được đắp sát và phủ quá cao quanh thân, khu vực này có thể thường xuyên tiếp xúc với độ ẩm cao. Sau những trận mưa lớn, nước có thể lưu lại lâu hơn, đặc biệt tại những vườn có địa hình thấp hoặc hệ thống thoát nước chưa tốt.
Trong điều kiện ẩm kéo dài, không chỉ bộ rễ bị ảnh hưởng mà môi trường quanh cổ rễ cũng trở nên thuận lợi hơn cho một số tác nhân gây bệnh trong đất.
Đây là lý do nhà vườn cần chú ý đến độ cao của mô, vị trí đặt bầu và lượng đất đắp quanh gốc ngay từ khi trồng.
Một cây sầu riêng khỏe không chỉ phụ thuộc vào việc được cung cấp đủ phân bón mà còn phụ thuộc rất lớn vào môi trường sống của bộ rễ.
ĐẤT QUÁ ẨM CÓ THỂ LÀM RỄ GIẢM KHẢ NĂNG HẤP THU DINH DƯỠNG
Một sai lầm thường gặp trong chăm sóc sầu riêng là khi thấy cây phát triển chậm hoặc vàng lá, nhà vườn nghĩ ngay đến việc cây thiếu phân.
Nhưng trong thực tế, cây có thể được bón đầy đủ nhưng bộ rễ lại không hấp thu tốt.
Khi vùng rễ bị úng hoặc thiếu oxy, hoạt động của rễ bị ảnh hưởng. Khi đó, việc tiếp tục tăng lượng phân bón không nhất thiết giúp cây phục hồi nhanh hơn.
Thậm chí nếu bón phân hóa học với liều cao trong điều kiện bộ rễ đang yếu, nồng độ muối trong dung dịch đất có thể tăng và làm rễ tiếp tục chịu thêm áp lực.
Đây chính là lý do trong canh tác sầu riêng cần nhìn tổng thể cả đất – nước – rễ – dinh dưỡng, thay vì chỉ tập trung vào lượng phân đã bón.
Muốn cây hấp thu dinh dưỡng tốt thì trước tiên phải có một bộ rễ khỏe và một môi trường đất phù hợp.
TRỒNG SÂU KẾT HỢP VỚI ĐẤT THOÁT NƯỚC KÉM CÀNG CẦN LƯU Ý
Nếu một vườn có đất thoát nước tốt, một số vấn đề có thể ít nghiêm trọng hơn. Nhưng nếu đất nặng, dễ giữ nước thì việc trồng quá sâu càng cần được hạn chế.
Khi mưa lớn, nước không thoát nhanh sẽ làm vùng rễ bị ẩm trong thời gian dài. Nếu cổ rễ lại nằm sâu dưới mặt đất, khả năng khô thoáng của khu vực này càng kém.
Đặc biệt trong mùa mưa, nhà vườn nên kiểm tra những vị trí thấp trong vườn. Có thể cùng một giống cây, cùng chế độ phân bón nhưng cây ở khu vực thấp lại sinh trưởng kém hơn những cây ở mô cao.
Nguyên nhân đôi khi không nằm ở phân mà nằm ở điều kiện đất và nước quanh bộ rễ.
Do đó, khi thiết kế vườn sầu riêng, cần tính toán ngay từ đầu về độ cao mô, rãnh thoát nước và hướng thoát nước của toàn bộ khu vực.
KHÔNG CHỈ TRỒNG ĐÚNG ĐỘ SÂU, MÀ CÒN PHẢI GIỮ GỐC ĐÚNG CÁCH
Sau khi trồng cây, nhà vườn vẫn cần tiếp tục quan sát vùng gốc.
Một số vườn ban đầu trồng cây ở vị trí phù hợp nhưng sau đó liên tục vun đất, bồi đất hoặc phủ vật liệu quanh gốc. Theo thời gian, phần cổ rễ bị đất phủ ngày càng cao.
Điều này cũng có thể làm thay đổi môi trường vùng rễ.
Nếu sử dụng phân hữu cơ hoặc vật liệu phủ đất, không nên chất thành lớp quá dày và áp sát vào thân cây. Mục đích của lớp phủ là hỗ trợ giữ ẩm và cải thiện đất, chứ không phải tạo một vùng ẩm bí ngay sát cổ rễ.
Khu vực quanh gốc cần được quản lý sao cho vừa có đủ độ ẩm cần thiết nhưng vẫn đảm bảo thoát nước và thông thoáng.
DẤU HIỆU NÀO CHO THẤY CẦN KIỂM TRA LẠI VÙNG GỐC?
Nếu cây có những biểu hiện như vàng lá kéo dài, đọt yếu, sinh trưởng chậm, phục hồi kém hoặc thường xuyên gặp vấn đề sau những đợt mưa, nhà vườn nên kiểm tra vùng gốc.
Đặc biệt, nếu những cây ở vị trí thấp hoặc nơi thường xuyên đọng nước có biểu hiện nặng hơn những cây khác, cần chú ý đến vấn đề thoát nước.
Có thể kiểm tra độ ẩm đất quanh vùng rễ, quan sát xem nước có thoát nhanh hay không và kiểm tra vị trí cổ rễ có đang bị đất phủ quá cao hay không.
Nếu có dấu hiệu nghi ngờ bệnh rễ hoặc cổ rễ, cần kiểm tra kỹ hơn để xác định nguyên nhân trước khi sử dụng biện pháp xử lý.
Không nên chỉ dựa vào một triệu chứng như vàng lá để kết luận cây thiếu dinh dưỡng.
Trồng sầu riêng quá sâu là một vấn đề tưởng như nhỏ nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đáng kể đến môi trường vùng rễ. Khi cổ rễ bị đất phủ quá cao, đặc biệt trong điều kiện đất nặng, thoát nước kém hoặc mưa nhiều, khu vực quanh gốc dễ giữ ẩm và thiếu thông thoáng. Từ đó, bộ rễ có thể phát triển kém và nguy cơ phát sinh các vấn đề về rễ, cổ rễ cũng tăng lên.
Bên cạnh đó, nếu nhà vườn tiếp tục sử dụng phân hóa học quá nhiều trong khi bộ rễ đang yếu, nồng độ muối trong vùng rễ có thể tăng, gây tổn thương rễ và làm cây càng khó hấp thu dinh dưỡng.
Vì vậy, để cây sầu riêng phát triển bền vững, nhà vườn cần chú ý ngay từ những bước đầu tiên: trồng cây ở độ sâu phù hợp, không vùi cổ rễ, làm mô và hệ thống thoát nước hợp lý, quản lý độ ẩm đất và sử dụng phân bón cân đối.
Xin cảm ơn quý bà con đã dành thời gian quan tâm và theo dõi bài viết của chúng tôi. Hy vọng rằng những thông tin trong bài sẽ cung cấp cho bà con những kiến thức hữu ích để áp dụng vào quá trình canh tác, mang lại hiệu quả cao. Để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích khác, quý bà con vui lòng truy cập trang web Thiên Nông 689 của chúng tôi hàng ngày. Chúc bà con một mùa vụ bội thu!
Nhà vườn cần hỗ trợ kỹ thuật vui lòng liên hệ để được tư vấn quy trình phù hợp với tình trạng thực tế vườn.
THIÊN NÔNG 689 HỖ TRỢ KỸ THUẬT MIỄN PHÍ TRÊN TOÀN QUỐC
MỌI THẮC MẮC BÀ CON LIÊN HỆ
☎️ 0785.888.689
🅾️ YouTUBE: THIÊN NÔNG 689 http://www.youtube.com/@thiennong689-tuvankythuatc8
📮 kythuatthiennong689@gmail.com
🌐 https://thiennong689.com.vn/
TIKTOK: https://www.tiktok.com/@ctycpxnkthiennong689…
